CAS ZEKA TESTİ

PASS Teorisi,  zekayı bilişsel işlemler olarak yeniden kavramsallaştıran bir görüş ortaya koymaktadır. Bu teori insanın bilişsel fonksiyonlarını, bilginin zeminini oluşturan işlemler olarak kabul edilen Planlama, Dikkat, Eşzamanlı ve Ardıl bilişsel işlemlere dayandırmaktadır. Bu teoriye göre insanın bilişsel aktiviteleri 4 parçadan oluşmaktadır:

  • Bilişsel kontrolü sağlayan planlama işlemleri.

  • İstenilen amaca ulaşmak için işlemlerin kullanımı, kararlılık ve kendini kontrol, belli bir süre içinde odaklanmış seçici bilişsel aktiviteyi sağlayan dikkat işlemleri.

  • Bilgi üzerinde işlem yapmanın iki formu olan Eşzamanlı ve Ardıl Bilişsel işlemler.

CAS (Cognitive Assessment System) 5-17 yaş arası çocukların bilişsel işlemlerini değerlendirmek amacıyla geliştirilmiş olan bir araçtır. PASS Teorisi’ne dayanılarak geliştirilmiş olan CAS;  Planlama, Dikkat, Eşzamanlı ve Ardıl Bilişsel İşlemler olmak üzere toplam dört bilişsel işlem alanını 12 alt test ile ölçmektedir.

 

CAS’ in Uygulama ve Kullanım Alanları

CAS, 5-17 yaş okul çağı çocuklarının bilişsel işlemlerdeki yeterliliğini ve düzeyini belirlemek, öğrenmede güçlü ve zayıf olunan bilişsel işlem alanlarının tespit etmek, eğitim ve sağaltım programlarının değerlendirmek ve aşağıdaki durumların değerlendirilmesi amacı ile kullanılmaktadır.

Zeka Bölümü

CAS, 5-17 yaş okul çağı çocuklarının zihinsel gelişim düzeylerini (Zeka Bölümlerini) değerlendirmeyi sağlar.

Akademik Sorunlar

CAS, Öğrenme Güçlüğü başta olmak üzere birçok akademik sorunun eğitsel, psikolojik ve nörolojik tanılamasında güçlü veriler sunabilen bir ölçektir.

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu  Olan Çocukların Değerlendirilmesi

CAS, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocukların bilişsel işlem özelliklerinin değerlendirilmesi için uygun bir araçtır. Dikkat ve Planlama Ölçekleri bu tanı düşünüldüğündü özellikle önemlidir. Dikkat Ölçeği; bireyin, seçici dikkatte, uygun uyarıcıya yönelmede ve uygun olmayan uyarıcılara ise direnmede ne kadar başarılı olduğunun belirlenmesi konusunda uygulayıcılara olanak sağlar. Planlama Ölçeği; çocukların, bilişsel aktiviteleri organize etmede ve kendilerini programlamadaki düzeylerini belirlemede ne kadar başarılı olduklarının belirlenmesinde uygulayıcılara iyi bir değerlendirme aracı sağlar.

Öğrenme Güçlüğü Olanların Değerlendirilmesi

CAS, Öğrenme güçlüğünün altında yatan bilişsel işlemlerin değerlendirilmesi için de uygun bir araçtır. Örneğin, okumadaki şifre çözmeyle ilişkili Ardıl Bilişsel İşlem problemlerinin ortaya çıkmasına yardımcı olabilir. Eşzamanlı ve Ardıl Bilişsel İşlem Puanları okuduğunu anlamayla ilgili olabilir. Aynı şekilde, matematik problemlerinin çözümüyle ilgili Planlama güçlüklerinin belirlenmesinde kullanılabilir.

 Travmatik Beyin Hasarı Olanların Değerlendirilmesi 

Dört PASS ölçeğinin her biri, travmatik beyin hasarına karşı hassas olan çok çeşitli bilişsel işlemlerin ölçümüne olanak sağlar. Organizasyon, dürtü kontrolü, dikkat, problem çözme ve planlama özellikle travmatik beyin hasarı olan çocuklarda sorun oluşturmaktadır (Savage ve Wollcott, 1994) ve CAS bu bilişsel fonksiyonları kapsamaktadır.

Ciddi Duygusal Bozuklukları Olanların Değerlendirilmesi

CAS, ciddi duygusal bozuklukları olan çocukların değerlendirilmesinde de yardımcı olabilecek bilgiler sağlar. Bu çocukların davranış kontrolü, diğer kişilerle yaşadıkları sosyal problemleri ve dürtüsellikle ilgili olarak yaşadıkları güçlükleri CAS Planlama ölçeğindeki düşük puanlarla ilişkilendirilebilir.

Üstün Zekalı Çocukların Değerlendirilmesi

CAS’in dört ölçeği de üstünlüğün değerlendirilmesi için gerekli olan bilişsel işlemlerin değerlendirilmesine olanak sağlar. CAS bilişsel işlemlerin geniş kapsamlı bir şekilde ölçümüne olanak sağlar ve geleneksel zeka testleriyle ölçülemeyen bilişsel alanlarda üstün olan bireyleri belirleyebilir. Ölçülen fonksiyonların daha geniş kapsamlı olması nedeniyle geleneksel testlerle belirlenenlere göre daha çeşitli alanlarda üstün olan çocukları belirleyebilir.

Zihinsel Engelli Olanların Değerlendirilmesi

Bir çocuğun zihinsel engelli olma ihtimalinin belirlenmesinde CAS iki açıdan kullanışlıdır. Birincisi, çocuğun eğitim yoluyla sonradan öğrendiği bilgilere çok az ihtiyaç duyan bir değerlendirme sağlar. Böylece çocuk bilgi eksikliği nedeniyle testlerde başarısız olmayacak ve doğal performansı puanlara tam olarak yansıyacaktır. İkincisi, birçok farklı bilişsel işlemin değerlendirilebilmesine olanak sağladığı için ayırıcı tanıya yardımcı olabilecektir.

Planlama Problemleri Olanların Belirlenmesi

CAS, çocuğun planlama ve organizasyon düzeyini değerlendirmek için  sistematik ve yapısal bir yöntem sağlar (Weyandt ve Willis, 1994). Planlama alt testleri çocuğun etkinlikleri organize etmesine, uygun stratejiler kullanmasına, dürtüselliğine,  davranışlarını düzenlemesine ve değerlendirilmesine karşı hassastır.

Başarının Önceden Kestirilmesi

CAS, çocukların akademik başarılarını önceden kestirmeyi hedeflemektedir. Dört PASS  ölçeğinin her biri akademik performansın özel alanlarındaki başarı ve başarısızlıklarla ilişkilidir. Tam Ölçek Standart Puanı, temel başarının önceden belirlenmesinde en iyi göstergedir. Dört PASS ölçeğinin her birine ait standart puanlar da akademik performansın özel alanları ile ilişkilidir.

 

CAS’i Oluşturan Dört Ölçek Hangi İşlem Alanları ile İlgili?

Planlama

Dikkat

Eşzamanlı Bilişsel İşlemler

Ardıl Bilişsel İşlemler

Bireyin problemlerin çözümlerini belirlediği, seçtiği, uyguladığı ve değerlendirdiği zihinsel bir işlemdir. Bu işlem oldukça karmaşık problemlerin çözümünde kullanılan araçları içermektedir. CAS Planlama ölçeği ile değerlendirilen bilişsel işlemler şu şekilde sıralanmaktadır;

Bilişsel performansı etkileyen önemli işlemlerden biri de “Dikkat”tir. CAS Dikkat Ölçeği ile değerlendirilen bilişsel işlemler şu şekilde sıralanmaktadır;

CAS Eşzamanlı Bilişsel İşlemler Ölçeği ile değerlendirilen bilişsel işlemler şu şekilde sıralanmaktadır;

 

CAS Ardıl Bilişsel İşlemler Ölçeği ile değerlendirilen bilişsel işlemler şu şekilde sıralanmaktadır;

Stratejilerin oluşturulması

Planların uygulanması

Sonuçların tahmini

Dürtü kontrolü

Faaliyetin organizasyonu

Yeni karşılaşılmış bir durum karşısında planlı tepkide bulunma

Kendini kontrol etme

Kendini değerlendirme

Kendini gözleme

Strateji kullanma

Geribildirimde bulunma

 

Konsantrasyon

Temel noktaya odaklanma

Önemli bilgiye odaklanma

İlginin dağılmasını engelleme

Seçici dikkat

Dikkatin uzun süre devam ettirilmesi

Çabanın sürdürülmesi

 

Kelimelerden bir fikir bütünlüğü oluşturma

Parçalardan bir bütün oluşturma ya da onları gruplama

Aynı anda birden fazla şeyi görme

Kelimeler arasındaki ilişkileri anlama

Vurgunun anlaşılması

Kavramları ve sözel ilişkileri anlama

Uzamsal bilgi ile işlem yapma

 

Ardışık bir serideki birbirinden bağımsız seslerin doğru telaffuz edilmesi

Kelimelerin anlamsız olarak dizilimlerini kavrama

Ardışık uyaranları anlama

Seslerin özel dizilimli şekli ile çalışma

Konuşmanın seri organizasyonu

 

 

 

CAS Zeka Testi randevu öncesi bilgilendirme!

Uygulayıcı yeterlilik sertifikası olan uzmanımız tarafından CAS ölçeğinin uygulanması, çocuğun performansına bağlı olarak yaklaşık 1.5- 2 saatte tamamlanmaktadır. Uygulama sonrası değerlendirme raporunun hazırlanabilmesi için uzmanın zamana ihtiyacı vardır. Normal koşullarda 1 iş günü sonrasında rapor aileye sunulur. Değerlendirme raporunun anne-baba tarafından daha iyi anlaşılması ve uzman öneri ve görüşlerinin de öğrenilmesi için uzmanın anne-babaya rapor sunumu yüzyüze olarak 45-50 dakikada yapılmaktadır.

 

 

ANKARA GELİŞİM ENVANTERİ

0-6 yaş arasındaki çocukların gelişimi bu testte 4 farklı alanda incelenmektedir.

Bunlar:

  • Dil bilişsel gelişim,

  • İnce motor gelişimi,

  • Kaba motor gelişim, 

  • Sosyal beceri/öz bakım gelişimi.

 

Envanter, gelişimsel gecikme ve düzensizlik gösterme açısından risk altında olduğu düşünülen bebek ve çocukların erken dönemde tanınması ve gerekli önlemlerin alınabilmesine de olanak sağlar. 

 

METROPOLİTAN OKUL OLGUNLUĞU TESTİ

5 yaş 6 ay ile 6 yaş 6 ay arasındaki çocukların ilkokula başlamaya hazır olup olmadığını, bir başka ifadeyle okul olgunluğunu, ölçmek ve değerlendirmek amaçlanmaktadır.

Metropolitan Okul Olgunluğu Testi, çocukların okul olgunluğunu kelime anlama, cümleler, genel bilgi, eşleştirme, sayılar ve kopya etme olmak üzere toplam 6 alt test ile değerlendirir. Metropolitan Okul Olgunluğu Testi, gerek bu alt basamakların her birinde çocukların akademik durumunu değerlendirmesi ve gerekse genel bir değerlendirme yapma olanağı sunması bakımından özel bir öneme sahiptir.

Metropolitan Okul Olgunluğu Testi, çocuklar ile yapılacak okula hazırlık konusunda klinisyene, öğretmenlere ve ebeveynlere hangi alanlarda ne tip uygulamalar yapabileceklerine dair bir farkındanlık kazandırmaktadır.

 

PEABODY RESİM-KELİME TESTİ

2 yaştan itibaren uygulanan bu test, çocukların alıcı dil yaşını tespit etmektedir.

Peabody Resim-Kelime Testi, her sayfada 4 adet olmak üzere toplam 400 adet resimden oluşmaktadır. Çocukların alıcı dil yaşını tespit ederek klinik bir değerlendirme yapma ve böylece konuşma gecikmesi veya güçlüğünün sınırlılıklarının belirlenmesinde klinisyene yol gösterme niteliğine sahiptir.

 

BENDER GESTALT GÖRSEL MOTOR ALGI TESTİ

5 yaş 6 ay ile 11 yaş 11 ay arasındaki çocukların psikomotor algı ve koordinasyon gelişimlerini değerlendirmektedir. Çocukların psikomotor algı ve koordinasyon gelişimlerini değerlendirmek üzere yapılandırılmış olan Bender Gestalt Görsel-Motor Algılama Testi, zorluk değeri gittikçe artan toplam 9 karttan oluşmaktadır. Burada, bireyin kendisine verilen kartın aynısını kopya edebilmesi, bir başka ifadeyle Bender Gestalt Testi gördüğünü algılayıp motor performansa dönüştürülebilmesi becerisi değerlendirilir.

 

BENTON GÖRSEL BELLEK TESTİ

8 yaş ve üzeri bireylerde, dikkat eksikliği ve hiperaktivite güçlüğü başta olmak üzere dikkat problemlerini tanımlamak, saptamak, derecesini belirlemek, sağlıklı bireylerde dikkat gelişimlerini ve dikkati sürdürebilme becerisini değerlendirmektedir. Benton Görsel Bellek Testi, zorluk değeri gittikçe artan toplam 30 adet karttan oluşmaktadır. Benton Görsel Bellek Testi bireyin, kendisine verilen kartın üzerinde bulunan şekli görsel belleğine kaydederek bir sonraki kartın üzerinde bulunan ve ilk gördüğü şekle benzeyen figürler arasından bu şekli seçebilmesi beklenir.

 

PORTEUS LABİRENTLERİ TESTİ

7 yaş ile 15 yaş arasındaki çocukların entelektüel işlevsellik düzeylerini değerlendirmektedir. Çocukların pratik analitik düşünebilme becerisini değerlendirmek üzere yapılandırılmış olan Porteus Labirentleri Zekâ Testi, zorluk değeri gittikçe artan toplam 13 adet labirentten oluşmaktadır. Porteus Labirentleri Testi içinde bireyin kendisine verilen yönerge doğrultusunda çizgiyi hedefe ulaştırabilmesi, bir başka ifadeyle günlük hayatta karşılaştığı problemlerde analitik ve işlevsel düşünebilme becerisi ile zekânın planlama ve genelleme yetenekleri değerlendirilir.

 

D2 DİKKAT TESTİ

9 ile 60 yaş arası uygulanan ve seçici dikkatle zihinsel konsantrasyonun belirlenmesinde kullanılan bir tekniktir. Maksimum 8 dakikada tamamlanan testle psikomotor hızı ve performans ortaya çıkmaktadır. D2 dikkat testi ile hız, dikkat, işe adaptasyon, zaman kullanımı ve işe verilen önem saptanır.  Özellikle okul çağında olan çocuklarda yaşanan dikkat dağınıklığı sorununun tespitinde önemli rol oynamaktadır. Sınavlarda bir sorudan başka bir soruya geçiş ya da bir bölümden başka bir bölüme geçişlerde yaşanan dikkat problemlerinin tespitinde kullanılan güçlü bir ölçektir.

 

FROSTİG GÖRSEL ALGI TESTİ

Görsel algı; görsel uyaranları tanıma, ayırt etme ve daha önceki deneyimlerle ilişkilendirerek yorumlama yeteneğidir. Görsel algılama sorunu olan çocuklar; okuma, yazma, aritmetik gibi akademik performansla ilişkili becerilerde güçlük yaşamaktadırlar. Frostig Görsel Algı testi ise görsel algıyla ilgili sorunların erken dönemde saptanmasını sağlamak  ve uygun akademik programlara karar vermek amacıyla kullanılır.

4-8 yaş arasında olan çocuklara uygulanabilmekte ve yaklaşık 35-40 dk. sürmektedir. İçeriğinde;

  • El-Göz Koordinasyonu,

  • Şekil-Zemin Ayırımı Algısı,

  • Şekil Sabitliğinin Algılanması,

  • Mekanla Konumun Algılanması,

  • Mekansal İlişkilerin Algılanmasını ölçen alt testler bulunmaktadır.

 

GESELL GELİŞİM FİGÜRLERİ TESTİ

Gesell bir performans değerlendirme testi olup çocuklarda motor beceri, görsel algı, görsel hafıza, el-göz koordinasyonu, küçük kas becerilerini ölçer. 2-8 yaş aralığındaki çocuklara uygulanır. 

 

FRANKFURTER DİKKAT TESTİ

60 ile 72 ay arası çocuklara uygulanan, elma ve armut resimlerinden oluşan bir testtir. En fazla 90 saniyede bitirilmesi istenen testle çocuğun dikkat seviyesi ölçülmektedir.

 

GOOD ENOUGH – HARRiS BİR İNSAN ÇİZ TESTİ

Çocuğun yaptığı resimler aracılığı ile çocuğun zekası hakkında bağlantı kurmayı amaçlayan bir testtir. Bireylerde zihinsel gelişmeyi ölçmek için kullanılan bir testtir.

 

CATTEL ZEKA TESTİ

Performans ile zeka seviyesini ölçen bir testtir. 4 alt testten, dört ayrı puan elde edilerek kişinin zeka seviyesi hesaplanır. Sınırlandırılmış süre uygulaması vardır, bu süre 25 dakikadır. 2A, 2B ve 3A olmak üzere üç formu vardır. 4-7 yaş, 7-14 yaş ve 14 yaş üstü bireylere uygulanabilir.

 

Louisa Duss Psikanalitik Hikâyeler Testi

Louisa Duss psikanalitik hikâyeler testi 10 ayrı kısa hikâyeden oluşur. Testte her öykünün ayrı bir içeriği vardır. Amaç Psikanalitik teoriye uygun olarak, her gelişim dönemine uyan olası problemi ortaya koymaktadır. Louisa Duss testi, çocukların sorunlarını çözümlemek ve anlayabilmek için hazırlanmış tekniklerin gelişmişlerinden biridir. Bu testte yararlanılan hikâyeler, çocukların anlayabilecekleri ve ilgi duyabilecekleri biçimde yapılandırılmıştır.

 

Aile Çiz Testi

Aile çizimi testi çocuğun aile içi ilişkilerini nasıl değerlendirdiğini, aile de kendisini nerede gördüğünü, ailedeki diğer bireylerle ilişkilerini değerlendirme imkanı sağlayan projektif bir tekniktir.

 

Beier Cümle Tamamlama Testi

Birey tanıma tekniklerinden biri olan cümle tamamlama testi, projektif testler arasında yer alır. Bireyin paylaşamadığı, duygu ve düşüncelerini anlamaya yönelik bir testtir. Birey bu testte eksik cümleleri tamamlayış biçimiyle, ilgilerini, tutumlarını, arzularını, beklentilerini, sıkıntılarını vb. duygu ve düşüncelerini yansıtır. Bireyin iç dünyasına ait bilgiler edinmek istendiği zaman kullanılır.